Lekarze codziennie 7:00–23:00 Podmiot leczniczy · RPWDL 000000297348
Dobry Lekarz 24

Choroby

Migotanie przedsionków - objawy, ryzyko udaru i leczenie

Migotanie przedsionków to arytmia, w której serce bije nieregularnie i często zbyt szybko. Samo w sobie rzadko zagraża życiu od razu, ale kilkukrotnie zwiększa ryzyko udaru mózgu, dlatego wymaga rozpoznania w EKG i leczenia. Napad z bólem w klatce piersiowej, dusznością lub omdleniem to wskazanie do wezwania pomocy pod numerem 112.

Umów teleporadę - 49 zł Lekarze codziennie 7:00–23:00. O leczeniu decyduje lekarz.
Najważniejsze w skrócie Migotanie przedsionków daje nieregularny, zwykle szybki puls, kołatanie serca, zmęczenie i duszność, ale u części osób nie daje żadnych objawów. Największym zagrożeniem jest udar mózgu spowodowany skrzepliną z serca. Dlatego lekarz ocenia ryzyko udaru i często zaleca leki przeciwkrzepliwe. Rozpoznanie zawsze wymaga zapisu EKG.

Migotanie przedsionków - objawy

W zdrowym sercu impuls elektryczny powstaje w jednym miejscu i wywołuje równe skurcze. W migotaniu przedsionków impulsy są chaotyczne, przedsionki drżą zamiast się kurczyć, a komory pracują nieregularnie. Ogólny podział zaburzeń rytmu opisujemy na stronie arytmia serca. Tu skupiamy się na tej jednej, najczęstszej u dorosłych utrwalonej arytmii.

  • kołatanie serca: uczucie szybkiego, nierównego bicia lub „trzepotania” w klatce piersiowej;
  • całkowicie nieregularny puls wyczuwalny na nadgarstku;
  • zmęczenie i gorsza tolerancja wysiłku;
  • duszność, zwłaszcza przy wysiłku;
  • zawroty głowy, uczucie osłabienia, częstsze oddawanie moczu w czasie napadu.

U sporej części osób arytmia nie daje objawów i wychodzi przypadkiem: przy mierzeniu ciśnienia, w EKG przed zabiegiem albo po alarmie z zegarka. Bywa też, że pierwszym objawem jest dopiero udar.

Migotanie przedsionków - przyczyny i czynniki ryzyka

Arytmia pojawia się częściej z wiekiem, ale zwykle nie ma jednej przyczyny. Sprzyjają jej choroby, które obciążają lub przebudowują przedsionki:

Lekarze wyróżniają postać napadową (ustępuje sama, zwykle w ciągu 48 godzin, najpóźniej do 7 dni), przetrwałą (trwa dłużej i wymaga interwencji, by przywrócić rytm) oraz utrwaloną, w której zaakceptowano arytmię i kontroluje się częstość pracy serca. Z czasem napady często stają się dłuższe i częstsze.

Czy migotanie przedsionków jest groźne? Ryzyko udaru

Sama arytmia zwykle nie powoduje nagłego zatrzymania krążenia. Groźne są jej następstwa. W drżących przedsionkach krew zwalnia i zalega, przez co łatwiej tworzą się skrzepliny. Jeśli skrzeplina popłynie z krwią do mózgu, zamyka tętnicę i wywołuje udar niedokrwienny. Udary związane z migotaniem przedsionków są często rozległe.

Ryzyko nie jest jednakowe u wszystkich. Lekarz szacuje je za pomocą skali CHA₂DS₂-VASc, która przyznaje punkty za: niewydolność serca, nadciśnienie, wiek (65–74 lata i osobno 75 lat lub więcej), cukrzycę, przebyty udar lub zator oraz choroby naczyń. W starszej wersji skali punkt dodawano także za płeć żeńską, a nowsze wytyczne z tego kryterium rezygnują. Im więcej punktów, tym silniejsze wskazanie do leczenia przeciwkrzepliwego.

Co ważne, ryzyko udaru dotyczy także postaci napadowej i bezobjawowej. Nie zależy od tego, jak mocno odczuwasz arytmię. Drugim następstwem nieleczonej, szybkiej arytmii może być osłabienie mięśnia sercowego.

Rozpoznanie: EKG, Holter i zegarek

Do rozpoznania potrzebny jest zapis EKG wykonany w czasie arytmii. Przy napadach, które mijają przed dotarciem do gabinetu, stosuje się Holter EKG lub dłuższe monitorowanie.

  • Zegarek i ciśnieniomierz: alarm o nieregularnym rytmie to sygnał do sprawdzenia, a nie rozpoznanie. Zapisz EKG z zegarka i pokaż je lekarzowi.
  • Badania krwi: między innymi TSH, elektrolity, morfologia i kreatynina z eGFR, bo czynność nerek wpływa na dobór leków.
  • Echo serca: ocenia zastawki, wielkość przedsionków i kurczliwość mięśnia.

Puls możesz sprawdzić samodzielnie: połóż dwa palce na nadgarstku i licz uderzenia przez 30 sekund. Zwróć uwagę nie tylko na liczbę, ale też na to, czy odstępy są równe.

Leczenie migotania przedsionków

Leczenie ma trzy cele: zapobiec udarowi, opanować objawy i zadbać o choroby, które arytmię podtrzymują.

  • Zapobieganie udarowi: u osób z podwyższonym ryzykiem stosuje się leki przeciwkrzepliwe, przyjmowane zwykle bezterminowo. Kwas acetylosalicylowy nie chroni wystarczająco przed udarem w tej arytmii i nie zastępuje leczenia przeciwkrzepliwego.
  • Kontrola częstości rytmu: leki zwalniające pracę serca, najczęściej beta-adrenolityki, na przykład bisoprolol.
  • Kontrola rytmu: przywrócenie rytmu zatokowego za pomocą kardiowersji, leków antyarytmicznych lub ablacji. O wyborze metody decyduje kardiolog.
  • Czynniki ryzyka: leczenie nadciśnienia, redukcja masy ciała, ograniczenie alkoholu, leczenie bezdechu sennego i chorób tarczycy zmniejszają liczbę nawrotów.

Leków przeciwkrzepliwych nie wolno odstawiać ani pomijać na własną rękę, nawet gdy czujesz się dobrze. Przed zabiegiem, wizytą u dentysty lub sięgnięciem po lek przeciwbólowy bez recepty powiedz, że je przyjmujesz. Czarne stolce, krew w moczu lub krwawienie, którego nie da się zatamować, wymagają pilnego kontaktu z lekarzem.

Jak wygląda teleporada przy migotaniu przedsionków

Teleporada (49 zł, codziennie 7:00–23:00) nie zastąpi EKG, więc nie służy do rozpoznania świeżej arytmii. Może pomóc, gdy rozpoznanie już masz i czujesz się stabilnie: lekarz omówi wyniki badań, zasady przyjmowania leków i sytuacje wymagające pilnej pomocy. Jeśli uzna to za zasadne, może wystawić e-receptę na kontynuację stale przyjmowanych leków albo skierowanie do kardiologa lub na Holter EKG.

Przygotuj listę leków z dawkami, ostatnie pomiary ciśnienia i tętna oraz wypis lub opis EKG, jeśli je masz. O leczeniu decyduje lekarz po ocenie.

Źródła: pacjent.gov.pl, Medycyna Praktyczna dla pacjentów, Ministerstwo Zdrowia, Światowa Organizacja Zdrowia (WHO).

Teleporada, przychodnia czy 112?

Teleporada wystarczy, gdy:

  • masz rozpoznane migotanie przedsionków, czujesz się stabilnie i chcesz omówić leczenie lub wyniki badań
  • potrzebujesz kontynuacji stale przyjmowanych leków albo skierowania do kardiologa
  • zegarek zgłosił nieregularny rytm, nie masz objawów i chcesz ustalić dalsze kroki

Idź do przychodni (POZ) albo do nocnej i świątecznej opieki zdrowotnej NFZ, gdy:

  • wyczuwasz nieregularny puls lub masz nawracające kołatania i nigdy nie miałeś EKG w czasie objawów
  • mimo leczenia tętno w spoczynku jest stale szybkie albo gorzej znosisz wysiłek
  • przyjmujesz lek przeciwkrzepliwy i pojawiły się siniaki, krwawienia z nosa lub dziąseł

Dzwoń 112 lub jedź na SOR, gdy:

  • kołatanie serca z bólem w klatce piersiowej, dusznością lub omdleniem
  • objawy udaru: opadnięty kącik ust, niedowład ręki lub nogi, zaburzenia mowy
  • bardzo szybkie, nieregularne bicie serca z osłabieniem, które nie ustępuje w spoczynku
  • poważne krwawienie lub uraz głowy u osoby przyjmującej leki przeciwkrzepliwe

Nocna i świąteczna opieka zdrowotna działa w dni powszednie od 18:00 do 8:00, a w weekendy i święta przez cały dzień i noc - bezpłatnie dla ubezpieczonych, bez skierowania.

Potrzebujesz oceny lekarza?

Masz rozpoznane migotanie przedsionków i chcesz omówić leki, wyniki albo dalszą diagnostykę? Podczas teleporady lekarz przeanalizuje twoją sytuację i wskaże kolejne kroki. Przy nowych objawach potrzebne jest EKG, a przy bólu w klatce lub duszności pomoc pod numerem 112.

Umów teleporadę - 49 zł

Najczęściej zadawane pytania

Czy z migotaniem przedsionków można normalnie żyć?

Tak, większość osób przy dobrze prowadzonym leczeniu prowadzi zwykłe życie i pozostaje aktywna. Kluczowe jest zapobieganie udarowi, kontrola tętna i leczenie chorób towarzyszących.

Czy napad migotania przedsionków może minąć sam?

Tak, w postaci napadowej rytm często wraca samoistnie w ciągu godzin lub dni. Nawet wtedy trzeba zgłosić się do lekarza, bo ryzyko udaru dotyczy także krótkich napadów.

Czy zegarek z funkcją EKG wystarczy do rozpoznania migotania przedsionków?

Nie. Powiadomienie z zegarka jest wskazówką, którą trzeba potwierdzić zapisem EKG ocenionym przez lekarza. Warto zapisać i pokazać odczyt z urządzenia.

Czy aspiryna chroni przed udarem w migotaniu przedsionków?

Nie zapewnia wystarczającej ochrony i nie zastępuje leków przeciwkrzepliwych. O tym, czy i jaki lek jest potrzebny, decyduje lekarz po ocenie ryzyka udaru i krwawienia.

Czy alkohol może wywołać migotanie przedsionków?

Tak. Alkohol jest znanym czynnikiem wyzwalającym napady, a jego ograniczenie zmniejsza liczbę nawrotów.

Co to jest skala CHA₂DS₂-VASc?

To prosta punktacja, którą lekarz szacuje ryzyko udaru u osoby z migotaniem przedsionków. Uwzględnia między innymi wiek, nadciśnienie, cukrzycę, niewydolność serca i przebyty udar.

Bezpieczeństwo najpierw

Przy objawach alarmowych lekarz kieruje do pilnej pomocy - teleporada nie zastępuje SOR ani numeru 112.

O leczeniu decyduje lekarz

Nie sprzedajemy recept. Płacisz za ocenę medyczną, a jej wynik może być odmowny - i to też rzetelna odpowiedź.

Jedna cena 49 zł

Płaska stawka za teleporadę - bez „od", bez ukrytych kosztów. Znasz kwotę przed zakupem.