Lekarze codziennie 7:00–23:00 Podmiot leczniczy · RPWDL 000000297348
Dobry Lekarz 24

Objawy

Wymioty - co na wymioty, kiedy odwodnienie i kiedy na SOR

Co na wymioty? Najważniejsze jest nawadnianie: pij często, małymi łykami, najlepiej doustny płyn nawadniający z apteki, a jedzenie odłóż, aż żołądek się uspokoi. Większość wymiotów wynika z infekcji lub zatrucia pokarmowego i mija w ciągu 1–2 dni. Wymioty z krwią, silnym bólem brzucha, sztywnością karku albo objawami odwodnienia wymagają pilnej pomocy.

Umów teleporadę - 49 zł Lekarze codziennie 7:00–23:00. O leczeniu decyduje lekarz.
Najważniejsze w skrócie Wymioty są objawem, a nie chorobą. Najczęściej towarzyszą jelitówce i zatruciu pokarmowemu, a głównym zagrożeniem jest odwodnienie, zwłaszcza u niemowląt, małych dzieci i seniorów. Pij małymi porcjami, ale często. Wymioty krwią lub treścią jak fusy od kawy, zielone wymioty u niemowlęcia, wymioty z bardzo silnym bólem głowy albo brzucha to stany nagłe.

Skąd się biorą wymioty

Wymioty to odruch obronny, którym organizm pozbywa się treści żołądka. Najczęściej wywołują je:

  • ostra infekcja przewodu pokarmowego, czyli popularna jelitówka, zwykle wirusowa;
  • zatrucie pokarmowe po nieświeżym jedzeniu;
  • alkohol, przejedzenie, choroba lokomocyjna;
  • migrena i zaburzenia błędnika;
  • wczesna ciąża;
  • leki, między innymi niektóre antybiotyki, leki przeciwbólowe i chemioterapia.

Rzadziej wymioty są sygnałem choroby wymagającej szybkiego leczenia: zapalenia wyrostka robaczkowego, zapalenia trzustki, niedrożności jelit, zapalenia opon mózgowych, urazu głowy, ciężkich zaburzeń cukrzycowych, a u części osób także zawału serca. Dlatego liczy się nie tylko sam objaw, ale to, co mu towarzyszy.

Co na wymioty - nawadnianie krok po kroku

W domu nie chodzi o zatrzymanie wymiotów za wszelką cenę, tylko o uzupełnianie płynów i soli mineralnych, które tracisz.

  1. Daj żołądkowi chwilę

    Po epizodzie wymiotów odczekaj kilkanaście minut, zanim zaczniesz pić. Nie pij dużej ilości naraz, bo to zwykle wywołuje kolejne wymioty.

  2. Pij mało, ale często

    Zacznij od łyka lub łyżeczki płynu co kilka minut i stopniowo zwiększaj porcje. Chłodne płyny są zwykle lepiej tolerowane.

  3. Wybierz właściwy płyn

    Najlepszy jest doustny płyn nawadniający z apteki, przygotowany dokładnie według ulotki. Może być też woda lub słaba herbata. Unikaj słodkich napojów gazowanych, soków i alkoholu.

  4. Wracaj do jedzenia stopniowo

    Gdy wymioty ustąpią, jedz małe, lekkie porcje: kleik, ryż, sucharki, gotowane ziemniaki, banan. Tłuste i ostre potrawy odłóż na kilka dni.

Leki na wymioty - o czym pamiętać

O doustnych płynach nawadniających przeczytasz więcej na stronie elektrolity doustne. Leki przeciwwymiotne nie są potrzebne przy każdej infekcji. Część z nich, na przykład metoklopramid, jest dostępna na receptę i ma ograniczenia wiekowe oraz przeciwwskazania, dlatego o ich użyciu decyduje lekarz. Dzieciom nie podawaj leków przeciwwymiotnych na własną rękę.

Jeśli przyjmujesz na stałe leki, a wymiotujesz krótko po ich połknięciu, zapytaj lekarza lub farmaceutę, co zrobić z dawką. Dotyczy to zwłaszcza leków na cukrzycę, padaczkę, leków przeciwzakrzepowych i antykoncepcji hormonalnej.

Odwodnienie i wymioty u dzieci - objawy zależnie od wieku

Odwodnienie jest najczęstszym powikłaniem, szczególnie gdy występują jednocześnie wymioty i biegunka. Im młodsze dziecko i im starszy dorosły, tym szybciej do niego dochodzi. O samej biegunce i nawadnianiu przeczytasz na stronie biegunka.

Wymioty u dzieci najczęściej wynikają z infekcji wirusowej i mijają w ciągu doby lub dwóch. Dziecko pój łyżeczką lub małymi łykami co kilka minut. Niemowlęta karmione piersią karm dalej, częściej i krócej.

Do lekarza zgłoś się tego samego dnia, gdy wymiotuje niemowlę poniżej 3. miesiąca życia, dziecko nie chce pić, wymioty trwają dłużej niż dobę, towarzyszy im wysoka gorączka, silny ból brzucha albo widzisz objawy odwodnienia. Małe dzieci powinien zbadać pediatra, lekarz w przychodni lub w nocnej i świątecznej opiece zdrowotnej. Teleporada nie zastąpi badania dziecka.

Grupa wieku Na co zwrócić uwagę Co zrobić
Niemowlęta Suche pieluchy przez kilka godzin, płacz bez łez, suchy język, zapadnięte ciemiączko, senność lub rozdrażnienie Pilnie do pediatry lub nocnej pomocy; nie czekaj na teleporadę
Małe dzieci Rzadkie oddawanie moczu, suche usta, brak łez, apatia, niechęć do picia Poić małymi porcjami; przy braku poprawy lub apatii - lekarz tego samego dnia
Dorośli Silne pragnienie, ciemny mocz w małej ilości, zawroty głowy przy wstawaniu, osłabienie Nawadniać doustnie; gdy nie utrzymujesz płynów - przychodnia lub nocna pomoc
Seniorzy i osoby przewlekle chore Słabe odczuwanie pragnienia, splątanie, senność, spadek ciśnienia Niski próg do zbadania przez lekarza, zwłaszcza przy lekach moczopędnych i cukrzycy

Wymioty żółcią, wymioty z bólem głowy, wymioty w ciąży

Wymioty żółcią, czyli żółtą lub żółtozieloną, gorzką treścią, pojawiają się często wtedy, gdy żołądek jest już pusty po kilku epizodach. Same w sobie nie muszą oznaczać niczego groźnego. Niepokojące są wtedy, gdy towarzyszy im silny, kurczowy ból brzucha, wzdęcie oraz zatrzymanie gazów i stolca, bo może to wskazywać na niedrożność. Zielone wymioty u noworodka lub niemowlęcia zawsze wymagają pilnej oceny.

Wymioty i ból głowy to typowy obraz napadu migreny, zwłaszcza gdy ból jest pulsujący, jednostronny i znasz go z wcześniejszych napadów. Nagły, wyjątkowo silny ból głowy, sztywność karku, gorączka, zaburzenia mowy lub widzenia albo wymioty po urazie głowy to powód, by dzwonić pod 112.

Wymioty w ciąży są częste w pierwszym trymestrze. Do lekarza zgłoś się pilnie, gdy nie możesz utrzymać płynów, chudniesz, oddajesz mało moczu lub czujesz się bardzo osłabiona. Jeśli miesiączka się spóźnia, a wymiotujesz bez wyraźnej przyczyny, warto wykonać test ciążowy.

Źródła: pacjent.gov.pl, Medycyna Praktyczna dla pacjentów, Światowa Organizacja Zdrowia (WHO).

Jak wygląda teleporada przy wymiotach

Teleporada kosztuje 49 zł i jest dostępna codziennie od 7:00 do 23:00. Lekarz zapyta, od kiedy wymiotujesz, ile razy, czy utrzymujesz płyny, czy masz biegunkę, gorączkę lub ból brzucha, co jadłeś i jakie leki bierzesz. Oceni ryzyko odwodnienia i powie, jak się nawadniać.

Przy wskazaniach lekarz może wystawić e-receptę lub e-zwolnienie, jeśli stan zdrowia nie pozwala ci pracować. O leczeniu i zwolnieniu decyduje lekarz po ocenie. Gdy z rozmowy wynika, że potrzebne jest badanie brzucha lub nawodnienie dożylne, skieruje cię do pomocy stacjonarnej.

Teleporada, przychodnia czy 112?

Teleporada wystarczy, gdy:

  • jesteś dorosły, wymiotujesz od niedawna i utrzymujesz przynajmniej małe porcje płynów
  • chcesz ustalić, jak się nawadniać i kiedy wrócić do jedzenia
  • wymioty towarzyszą znanej ci migrenie albo infekcji i nie masz objawów alarmowych
  • potrzebujesz oceny, czy stan zdrowia pozwala ci pracować

Idź do przychodni (POZ) albo do nocnej i świątecznej opieki zdrowotnej NFZ, gdy:

  • nie utrzymujesz płynów przez kilka godzin albo wymioty trwają dłużej niż 1–2 dni
  • masz objawy odwodnienia: ciemny mocz w małej ilości, zawroty głowy, duże osłabienie
  • wymiotuje niemowlę, małe dziecko, senior lub osoba z cukrzycą albo chorobą nerek
  • jesteś w ciąży i wymioty są nasilone

Dzwoń 112 lub jedź na SOR, gdy:

  • wymiotujesz krwią lub treścią jak fusy od kawy
  • masz bardzo silny ból brzucha, twardy brzuch albo zatrzymanie gazów i stolca
  • wymiotom towarzyszy nagły silny ból głowy, sztywność karku, splątanie lub były po urazie głowy
  • niemowlę wymiotuje na zielono, jest wiotkie lub trudno je dobudzić

Nocna i świąteczna opieka zdrowotna działa w dni powszednie od 18:00 do 8:00, a w weekendy i święta przez cały dzień i noc - bezpłatnie dla ubezpieczonych, bez skierowania.

Potrzebujesz oceny lekarza?

Wymiotujesz i nie wiesz, czy to zwykła infekcja, czy coś, co wymaga badania? Umów teleporadę za 49 zł. Lekarz oceni objawy, ryzyko odwodnienia i powie, co robić dalej. Przy objawach alarmowych nie czekaj na teleporadę - dzwoń pod 112.

Umów teleporadę - 49 zł

Najczęściej zadawane pytania

Co pić przy wymiotach, żeby się nie odwodnić?

Najlepiej doustny płyn nawadniający z apteki, przygotowany według ulotki, pity małymi łykami co kilka minut. Może być też woda lub słaba herbata. Słodkie napoje gazowane i soki mogą nasilać dolegliwości.

Ile mogą trwać wymioty przy jelitówce?

Przy infekcji wirusowej wymioty zwykle ustępują w ciągu 1–2 dni, a biegunka może trwać kilka dni dłużej. Jeśli wymioty się przedłużają albo nie utrzymujesz płynów, zgłoś się do lekarza.

Co oznaczają wymioty żółcią?

Żółta lub żółtozielona treść pojawia się często, gdy żołądek jest już pusty. Jeśli jednak towarzyszy jej silny ból brzucha, wzdęcie i zatrzymanie gazów, potrzebna jest pilna pomoc. Zielone wymioty u niemowlęcia zawsze wymagają pilnej oceny.

Kiedy z wymiotami u dziecka jechać do lekarza?

Tego samego dnia, gdy wymiotuje niemowlę poniżej 3. miesiąca życia, dziecko nie chce pić, jest apatyczne, mało siusia, ma wysoką gorączkę lub silny ból brzucha. Przy zielonych lub krwistych wymiotach albo trudnościach z dobudzeniem dzwoń pod 112.

Czy po wymiotach trzeba powtórzyć dawkę leku?

To zależy od leku i od czasu, jaki minął od połknięcia. Nie powtarzaj dawki na własną rękę - zapytaj lekarza lub farmaceutę, zwłaszcza przy lekach na cukrzycę, padaczkę, przeciwzakrzepowych i antykoncepcji.

Bezpieczeństwo najpierw

Przy objawach alarmowych lekarz kieruje do pilnej pomocy - teleporada nie zastępuje SOR ani numeru 112.

O leczeniu decyduje lekarz

Nie sprzedajemy recept. Płacisz za ocenę medyczną, a jej wynik może być odmowny - i to też rzetelna odpowiedź.

Jedna cena 49 zł

Płaska stawka za teleporadę - bez „od", bez ukrytych kosztów. Znasz kwotę przed zakupem.